شبحی در میان ابرهای جنگل ابر شاهرود | پدیده نادر «بروکن» چگونه شکل می گیرد؟
ویدئوی سایهای شبحگونه در میان ابرهای جنگل ابر شاهرود، در روزهای اخیر در شبکههای اجتماعی بازنشر شده است؛ تصویری که به گفته کارشناسان میتواند نمونهای از پدیده نادر «بروکن» یا «شبح بروکن» باشد.
به گزارش صفحه ایران به نقل از همشهری آنلاین؛، در روزهای گذشته، ویدئویی از جنگل ابر شهرستان شاهرود در شبکههای اجتماعی بارها بازنشر شد که سایه فردی بر روی ابر افتاده بود. شبح یا طیف بروکن نام این پدیده است که به ندرت در جنگل ابر تشکیل میشود. در این پدیده، سایه روی قطرههای آب که از هم فاصله دارند، میافتد و خطای بصری به وجود میآورد. در این حالت، حس میشود که سایه حرکت میکند، در حالی که این ابرها هستند که حرکت میکنند و تغییر شکل میدهند.
رئیس اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی شهرستان شاهرود با بیان اینکه جنگل ابر ویژگیهای خاصی در خود دارد و سالانه گردشگران بسیاری را به این منطقه میکشاند به همشهری میگوید: «جنگل ابر، جدا از پدیده اقیانوس ابر که به یکی از جاذبههای این منطقه تبدیل شده، ویژگیهای دیگری نیز دارد که به نظر میرسد کمتر به آن پرداخته شده است. یکی از ویژگیهای اصلی جنگل ابر، قرار گرفتن آن در محدوده یکی از قدیمیترین لکههای جنگلهای هیرکانی است که در فهرست میراث جهانی به ثبت رسیده و همین موضوع به خودی خود جاذبهای خاص برای این منطقه محسوب میشود.»
سیدمحمدصادق رضویان توضیح میدهد که پدیده معروف به بروکن زمانی شکل میگیرد که در کوهستانهای مرطوب، سایه فرد یا جسمی در مقابل نور متمایل خورشید قرار گیرد؛ بهگونهای که مانع از انتقال بخشی از نور برای ایجاد رنگینکمان شود و سایه فرد روی رنگینکمان قرار بگیرد. او ادامه میدهد: «موقعیت قرارگیری جنگل به گونهای است که هر زمان میزان رطوبت افزایش پیدا میکند یا سامانه بارشی و ابری وارد منطقه میشود، جنگل به طور کامل با ابر پوشیده میشود. در چنین شرایطی، گردشگر در محیطی از مه، ابر و جنگل حرکت میکند و هنگامی که به قسمتهای مرتفعتر میرسد، ابرها در پایین قرار میگیرند.»
او با بیان اینکه این وضعیت جذابیت ویژهای به محدوده جنگلی بخشیده و باعث شده است مردم با هدف مشاهده اقیانوس ابر و بازدید از جنگل، از نقاط مختلف کشور به این منطقه مراجعه کنند، میافزاید: «حتی گردشگرانی از جنوب کشور برای مشاهده این پدیده مسیرهایی در حدود هزار کیلومتر را طی میکنند و خود را به جنگل ابر میرسانند.»
به گفته رئیس اداره میراث فرهنگی شاهرود، ویژگی خاص جنگل ابر فقط به پوشش سبز و جنگلی آن محدود نمیشود. او عنوان میکند: «در این منطقه، گردشگر علاوه بر پوشش جنگلی، تجربه حضور در فضایی ابری و مهآلود را نیز دارد و همین موضوع موجب شده است جنگل ابر مخاطبان بسیار زیادی از نقاط مختلف کشور داشته باشد.»
رضویان تأکید میکند: «در قسمتهای مرتفع جنگل، گاهی ابرها در پایین قرار میگیرند و فرد احساس میکند در بالای ابرها در حال حرکت است. در بخشهای جنوبی و شرقی جنگل نیز ابرها از روی کوهها به سمت پایین حرکت میکنند و از فاصله دور میتوان ترکیب مه، ابر و جنگل را مشاهده کرد.»
او با بیان اینکه گردشگر در دل جنگل با یک چشمانداز خاص مواجه میشود؛ بهگونهای که از ارتفاع، منظرهای را در زیر پای خود مشاهده میکند، میگوید: «این چشماندازها و فضای متفاوت منطقه، یکی از عوامل مهم جذب گردشگر به جنگل ابر است. ترکیب پوشش انبوه درختان جنگلی با تودههای ابری که در برخی مواقع جنگل را میپوشانند، فضایی متفاوت و متضاد ایجاد میکند که برای گردشگران جذاب است.»
به گفته رئیس اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی شاهرود، فصل ورود گردشگران به جنگل ابر معمولاً از اواخر فروردین یا اوایل اردیبهشت آغاز میشود.
رضویان ادامه میدهد: «این شرایط معمولاً تا اواسط مهر یا اوایل آبان ادامه دارد و در این بازه زمانی، امکان ورود و بازدید از جنگل با شرایط مناسبتر فراهم است. البته در سایر ایام سال نیز امکان رفتن به جنگل وجود دارد، اما در این شرایط نیاز به تجهیزات مناسب و خودروهای کمکدار وجود دارد.»
او درباره میزان جذب گردشگر در جنگل ابر میگوید: «در ایامی مانند روزهای تعطیل، میزان تقاضا به حدی است که تقریباً ظرفیت تمام اقامتگاههای بومگردی در بخش بسطام تکمیل میشود.»
رضویان اضافه میکند: «تأثیر گردشگری جنگل ابر تنها محدود به روستای ابر نیست و روستاهای اطراف، از جمله خرقان، همچنین خود بسطام و تأسیسات اقامتی و گردشگری واقع در روستاهای مسیر پیش از رسیدن به جنگل ابر نیز از حضور گردشگران تأثیر میپذیرند. حتی در برخی ایام، ظرفیت اقامتی در شهر کلات نیز به طور کامل مورد استفاده قرار میگیرد.»
